ایجاد ramdisk یا درایومجازی در لینوکس

[jamy]

آشنائی با ramdisk :
در این مقاله ابتدا سعی میکنم شما را با مفاهیم اولیه ramdisk یا درایو مجازی آشنا کنم . ابتدا باید بدانیم که ramdisk قسمتی از حافظه ram* سیستم است که شما آنرا بصورتی آدرس دهی میکنید که مجازا" بصورت یک پارتیشن هارد دیسک عمل کند . به عبارت دیگر شما قسمتی از حافظه رم سیستم خودرا که دارای سرعتی چندین برابر بیشتر از هارد دیسک شماست در اختیار میگیرید و به سیستم میگوئید که اینگونه وانمود کند که این بخش یک پارتیشن اضافی در کنار هارد دیسک شماست و از آن درست مثل هارد دیسک ولی با توان و سرعت بسیار بالاتر استفاده کند .
توجه داشته باشید که ramdisk همانطوریکه از نام آن پیداست در قسمتی از حافظه ram ایجاد شده و به محض راه اندازی مجدد یا خاموش کردن کامپیوتر اطلاعات آن بکلی پاک میشود و نباید از آن برای ذخیره کردن اطلاعات دائمی مثل اسناد متنی یا فایلهای پیکربندی سیستم ویا برنامه های کاربردی استفاده کرد.
سئوالی که اینجا مطرح میشود این است که با این اوصاف پس مورد استفاده ramdisk چیست و چرا باید از آن به نحو شایسته استفاده کرد .
پاسخ این است که در برخی برنامه های کاربردی مثل مرورگرها یا سرورهای وب و حتی خود سیستمهای عامل همیشه قسمتی از اطلاعات موقتی برنامه ها به اصطلاح cache یا موقتا ذخیره میشوند و سرعت ذخیره و بازیابی این اطلاعات در سرعت و کارائی برنامه کاربردی بسیار موثر است . و اینجاست که با مسیر دهی محل ذخیره سازی این فایلهای موقت در محل ایجاد شده تحت عنوان ramdisk* و بهره گیری از سرعت بسیار بالا و توان عملیاتی ram میتوان به کارائی مطلوب سیستمی دست یافت .
در برخی موارد در صورت استفاده صحیح از ramdisk* ارتقاء کارائی سیستم به حدی چشمگیر خواهد بود که درست مثل یک ارتقاء سخت افزاری گران قیمت و البته در اینجا بدون هیچ هزینه جانبی ما را به performance مطلوب و مورد نظرمان نزدیک میکند .
ایجاد ramdisk در لینوکس :
معمولا هسته کرنل همه توزیعهای لینوکس موجود از ramdisk بصورت پیش گزیده built-in* پشتیبانی میکنند و ایجاد ramdisk در این شرایط بسیار ساده و به شرح زیر میباشد :
ابتدا یک دایرکتوری یا mount point به نام ramdisk0 برای استقرا ramdisk * در مسیر /tmp ایجاد میکنیم :
# mkdir /tmp/ramdisk0سپس یک فایل سیستم فرمت ext2 با نام ram0* در مسیر /dev ایجاد میکنیم :
# mke2fs /dev/ram0در ادامه باید فایل سیستم ایجاد شده را در مسیر mount point ایجاد شده الصاق یا به اصطلاح mount کنیم :
# mount /dev/ram0 /tmp/ramdisk0این دستورات فایل سیستم مناسب را بر روی قسمتی از فضای ram برای شما ایجاد و آنرا فرمت کرده و در درایوی با نام ramdisk0* برای استفاده شما محیا میکند .
حال میتوانید از دایرکتوری /tmp/ramdisk0 درست مثل یک پارتیشن هارد دیسک استفاده کنید .
اندازه ramdisk* بطور پیش فرض 4 مگابایت تعریف میشود ولی در صورتی که بخواهید اندازه آنرا به دلخواه تعیین کنید بایستی دستور زیر را به فایل تنظیمات بوت لودر LILO با نام /etc/boot/lilo.conf اضافه کنید :

ramdisk_size=10000

احتمالا قسمتی از فایل lilo.conf* شما پس از افزودن دستور فوق به شکل زیر خواهد بود :

boot=/dev/hda
map=/boot/map
install=/boot/boot.b
prompt
timeout=50
image=/boot/vmlinuz
label=linux
root=/dev/hda2
read-only
ramdisk_size=10000

پس از افزودن این دستور به فایل lilo.conf وذخیره سازی و سپس اجرای دستور lilo در خط فرمان جهت اعمال تغییرات اندازه ramdisk شما به ده مگابایت ارتقاء می یابد .
بدیهی است در صورتی که شما هسته kernel خود را خودتان کامپایل نموده و ramdisk* را بعنوان loadable module یا همان ماژول قابل اتصال به هسته پیکربندی کرده اید باید برای افزایش فضای ramdisk* دستور زیر را در فایل modules.conf واقع در مسیر /etc/ اضافه کنید :
options rd rd_size=10000 و یا دستور زیر را در خط فرمان کاربر ریشه اجرا کنید :
insmod rd rd_size=10000نکته :
در هر زمان با اجرای دستور زیر میتوان به مشخصات تفصیلیramdisk* دست یافت :

df -k /dev/ram0

نتایج بدست آمده برای یک ramdisk * با اندازه 4 مگابایت :
>df -k /dev/ram0Filesystem 1k-blocks Used Available Used Mounted on/dev/ram0 3963 13 3746 0% /tmp/ramdisk0