ارائه طرح حمايت از زبان فارسي با افزايش تعرفه پيامک لاتين، حاصل سياست دوگانه*اي بود که از يکسو باعث مي*شد تا وزارت ارتباطات جنگ لفظي با سازمان بازرسي را به نفع خود تمام کند و از سوي ديگر، نشان مي*داد که به رغم اظهارات سال گذشته غفاريان چندان هم در مورد خط و زبان فارسي بي*تفاوت نيست.
ارائه طرح حمايت از زبان فارسي با افزايش تعرفه پيامک لاتين، حاصل سياست دوگانه*اي بود که از يکسو باعث مي*شد تا وزارت ارتباطات جنگ لفظي با سازمان بازرسي را به نفع خود تمام کند و از سوي ديگر، نشان مي*داد که به رغم اظهارات سال گذشته غفاريان چندان هم در مورد خط و زبان فارسي بي*تفاوت نیست
موبنا – جمعي از استادان زبان و ادبيات فارسي در نخستين روزهاي تيرماه سال 86 در بيانيه***اي هشداردهنده* با ابراز نگراني درباره وضع خط فارسي در فضاي کامپيوتر و ارتباطات سيار، بر ضرورت صيانت از اين خط تأكيد كردند.
امضاكنندگان اين بيانيه، با استناد به اصل پانزدهم قانون اساسي، كه بر اهميت خط فارسي به*عنوان «خط رسمي و مشترك مردم ايران» تأكيد دارد، متذكر شده بودند: در سال*هاي اخير تحولات گسترده و شتابان در عرصه* فناوري – به ويژه در رايانه (كامپيوتر) و ارتباطات سيار - باعث شده كه متخصصان ما نتوانند در زمينه* تطابق بخشيدن خط فارسي با فناوري*هاي نوين، چنان كه بايد و شايد، چاره*انديشي كنند و همچون جوامع ديگر در اين زمينه تدبيري بايسته و جامع بينديشند.
انتشار اين بيانيه ، موجب شد تا به نحوي ابراز نگراني*هاي پراکنده درباره موضوع ضربه پذيري زبان و خط فارسي در محيط ابزارهاي مدرن فناوري مانند کامپيوتر و موبايل شکلي منسجم*تر و جدي*تر به خود بگيرد.
اما، آنهايي که اين بيانيه را در حمايت از زبان فارسي منتشر کردند ، تصور نمي کردند که 25 ميليون مشترک تلفن همراه از تير ماه سال آينده بايد هزينه پاسداشت زبان فارسي را با ارسال پيامک*هاي گران*تر بپردازند.
اين در حاليست که درست مقارن با انتشار بيانيه مذکور ، وفا غفاريان - معاون وزير ارتباطات و رييس هيأت مديره* شركت مخابرات ايران در گفت*وگو با خبرگزاري ايسنا، درباره* مسئوليت وزارت ارتباطات براي پاسداري از خط و زبان فارسي در فضاي تلفن همراه گفت: «ارسال اس.ام.اس به خط فارسي و انگليسي به سيستم*هاي مخابراتي مربوط نمي*شود؛* بلكه به امكانات گوشي*هاي تلفن همراه موجود در بازار برمي*گردد.»
به گفته وي که يکي از مديران موثر در طرح پيشنهادي افزايش قيمت پيامک لاتين به هيات دولت بود، «سيستم*هاي مخابراتي کشور هر دو نوع خط فارسي و انگليسي را پشتيباني مي*كند و اگر به*دنبال اشاعه* و فراگيري استفاده از خط و زبان فارسي در اس.ام.اس هستيم، بايد براي ورود گوشي*هاي مجهز به فونت فارسي سياستگذاري و برنامه*ريزي شود ، يا امكاني به وجود آوريم كه تمام گوشي*ها*ي موجود در بازار اين پشتيباني را داشته باشند.»
غفاريان در عين حال با تاکيد بر اين که «اين موضوع به قابليت گوشي تلفن همراه برمي*گردد و در حيطه* اختيارات مخابرات نيست.» گفته بود: «معتقد نيستم استقبال نكردن از اس.ام.اس فارسي به دليل هزينه* بيش*تر آن نسبت به ارسال اس.ام.اس انگليسي باشد؛ چراكه اگر امكان ارسال اس.ام.اس به خط فارسي براي تمامي*گوشي*ها فراهم باشد، بعيد به نظر مي*رسد مشتركان به نوشتن اس.ام.اس به خط انگليسي تمايل داشته باشند؛ چراكه آن*ها نيز ترجيح مي*دهد به روشني پيام خود را به مخاطب خود ارسال كنند!»
عبدالمجيد رياضي - دبير شوراي عالي فناوري اطلاعات كشور - نيز در اين مورد تلاش کرده بود تا توپ حمايت از زبان فارسي را به زمين فرهنگ و متوليان توليد محتوا بيندازد و گفته بود: «اين موضوع*ها بيش*تر به فرهنگ*سازي و محتواي فناوري اطلاعات و ارتباطات تأكيد دارد، از اين رو در شوراي عالي اطلاع*رساني براي صيانت از خط و زبان فارسي اعتباري در نظر گرفته شده و اين شورا به دنبال پي*گيري اين موضوع است.»
اين اظهارات نشان مي*داد که وزارتخانه ارتباطات و فناوري اطلاعات به اين دليل که قادر به يافتن راه حلي براي ارزان*تر کردن پيامک هاي فارسي نبود، قصد نداشت براي اين منظور هزينه کند يا برنامه اي فوق*العاده را به اجرا در آورد.
اما ، چند ماه پس از انتشار اين بيانيه درگير مناقشه جدي با سازمان بازرسي کل کشور بر سر موضوع تعرفه پيامک شد و پس از آن بود که براي خروج از بن بستي که نيازي و مردانش در سازمان بازرسي ايجاد کرده بودند، سياستي را اتخاذ کرد که در عمل سياست يک تير دو نشان بود.
ارائه طرح حمايت از خط و زبان فارسي با افزايش تعرفه پيامک لاتين، حاصل سياست دوگانه اي بود که از يکسو باعث مي*شد تا وزارت ارتباطات جنگ لفظي با سازمان بازرسي را به واسطه مصوبه دولت به نفع خود تمام کند و از سوي ديگر، نشان مي*داد که به رغم اظهارات سال گذشته غفاريان چندان هم در مورد خط و زبان فارسي بي تفاوت نيست.
به اين ترتيب دولت را ترغيب کرد تا براي صيانت از زبان فارسي مصوبه اي را امضاء کند که بر اساس آن پيامک 142 ريالي لاتين به 222 ريال برسد و تعرفه پيامک فارسي که گفته مي شد علت گران بودن آن اشغال بيشتر فضاي سيگنالينگ است، به 89 ريال کاهش يابد.
اين مصوبه به دو دليل با موجي از انتقادات کارشناسان و منتقدان رسانه ها مواجه شد. نخست اين که 160 کاراکتري که براي يک پيامک در نظر گرفته شده بسيار کمتر از ميزاني است که يک پيامک فارسي نياز دارد و اين موجب مي شود تا حجم يک پيامک فارسي در مقايسه با پيامک لاتين به حدود سه برابر برسد که مفهوم ساده تر آن ، افزايش نرخ پيامک فارسي 89 ريالي به حدود 24 ريال است.
علت دوم اين بود که وزارت ارتباطات با وجودي که تلاش مي کرد تا نمايش خيره کننده اي از حساسيت خود در مورد زبان و خط فارسي نشان بدهد ، هزينه اين حمايت را که دکتر سليماني به عنوان اقدامي فرهنگي از آن ياد کرده بود ، با افزايش تعرفه پيامک از مردم مي گرفت.
نکته جالب توجه ديگر اين بود که خبر مربوط به مصوبه ناظر بر افزايش تعرفه پيامک لاتين با تاکيد بر اين که تعرفه پيامک فارسي در راستاي تشويق مشترکان به استفاده از خط و زبام ملي کاهش يافت ، منتشر شد و تقارن زماني آن با روزهاي پاياني سال 86 و مشغله زياد مردم براي فراهم سازي مقدمات عيد نوروز نيز باعث شد تا افکار عمومي واکنش چندان جدي نسبت به موضوع نشان ندهد.
اما اين پايان مناقشه پيامک همراه اول نبود. چراکه موضوع گرانفروشي پيامک که پاييز سال پيش و در پي انتشار گزارش سازمان بازرسي به نقطه اوج خود رسيده بود، مجددا و با نزديک موعد اجراي مصوبه مذکور جان گرفت و وزارت ارتباطات را تحت فشار قرار داد.
مديران اپراتور اول که کمي پيشتر براي پايان بخشيدن به موج انتقادات و اعتراض هاي مردم اعلام کرده بودند در صدد راه اندازي نرم افزاري براي فشرده سازي فونت فارسي هستند ،در واپسين روزهاي خردادماه که مردم بايد با پيامک هاي 142 ريالي خداحافظي مي کردند، خبر از امکان پياده سازي اين برنامه براي مشترکان خبر دادند.
مدير عامل شركت ارتباطات سيار با اعلام اين خبر گفت: مشتركان همراه اول مي*توانند از اولين ساعات روز شنبه با مراجعه به سايت اين شركت در شاني اينترنتي«mci.ir» اقدام به دانلود نرم*افزار ويژه پيامك فارسي بر روي گوشي*هاي تلفن همراه خود كنند.
به گفته وحيد صدوقي با تمهيدات ويژه* شركت ارتباطات سيار و اختصاص پهناي باند 20 مگابايتي، مشتركان مي*توانند بدون هيچ مشكلي نرم*افزار ويژه پيامك فارسي را دانلود و بر روي گوشي خود نصب كنند.
وي در عين حال به شرکت*هاي واردکننده هم پيشنهاد کرد که برنامه*ها و يوني كد را داخل گوشي*هايي وارداتي قرار دهند تا با استفاده از برنامه*هاي خاص در زمينه*هاي كاربردي بتوانيم از زبان فارسي به خوبي استفاده كنيم.
اين در حاليت که بنابر اظهارات دست اندرکاران بازار گوشي تلفن همراه کشور ، بخش قابل توجهي از نياز بازار ايران به اين محصولات را قاچاقچياني تامين مي کنند که کمترين اهميتي براي پيشنهاد مدير عامل شرکت ارتباطات سيار و همچنين افزايش هزينه پيامک مردم قائل نيستند.
سال گذشته كمال محامدپور - معاون وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات در همايش سرويس*هاي جديد تلفن همراه، روندها و فرصت*ها گفت:" ميزان درآمد از طريق سرويس*هاي ارزش افزوده بسيار قابل توجه است و عمده* سرمايه گذاري*ها نيز برروي اين سرويس*ها است. "
او با اشاره به اينكه در كنار پرداختن به مسائل زيرساختي و فرهنگ*سازي بايد زمينه* اقتصادي آن را نيز در نظر گرفت تصريح كرد: اين سرويس*ها بايد طوري ارائه شوند كه در حد توان اقتصادي مردم باشند، بنابراين بحث تعرفه و قيمت سرويس*ها امري اساسي است كه بخشي از آن به عهده* اپراتورهاست
اما اين ديدگاه ها و اظهارات صرفا به ويترين وزارت ارتباطات و ژست خدمتگذارانه آن مربوط مي شوند و در عملا آنچه که اتفاق مي افتد اجحاف در حق مشترکاني است که 4 هزار ميليارد پول خود را به عنوان وديعه به شرکت مخابرات داده اند و به رغم وجود دو اپراتور ديگر تلفن همراه هيچ حق انتخابي ندارند.
خرج که از کيسه مهمان بود... 
